SOCJOLOGIA.XMC.PL

Nauka Praca Religia Kultura Sztuka Opinia Publiczna Cechy

.:: Zakres Socjologii Pracy ::.

Zakres i Funkcje Socjologii Pracy.
Socjologia Pracy( Pojęcie ) - jest jednym z działów socjologii, specyficznym, zajmujacym się opisem i wyjaśnianiem zachowań społlecznych ludzi w procesie pracy , podczas produkcji dóbr i usług.

Socjologia Pracy ( Przedmiot ) - w szerszym tego słowa znaczeniu, zwiera socjologie przemysłu i obejmuje takie zakresy badan jak:

a) Społeczne uwarunkowania, motywy i skutki pracy w ogóle
b) Zakład pracy jako system społeczny, tzn. system grup i stosunków społecznych
c) Konflikty społeczne i zjawiska dezorganizujace zaklad pracy i ich przezwyciężanie
d) Zakład pracy jako złozona czesc składowa życia ogólnospołecznego , bedąca systemem na przykład społeczności lokalnej czy badanej branzy.

Socjologia Pracy – w wezszym znaczeniu okreslana jest jako dzial socjologii , który zajmuje się praca jako procesem spolecznym , wplywem warunkow spolecznych na motywy , przebieg, intensywnosc i wyniki pracy spoleczenstwa oraz badaniem skutkow , jakie praca wywoluje w strukturze , dzialania oraz rozwoju szerszych i wezszych zbiorowosci.
Bada przede wszystkim zaklad pracy jako miejsce, w którym procesowi pracy towarzysza rozmaite zjawiska spoleczne.
Zatem jej znajomość i stosowanie wyników jej badań może pozwolic na lepsze rozwiazywanie problemow zwiazanych z gospodarka zasobami ludzkimi – ale nie tylko.

Funkcje Socjologii Pracy:
a) poznawcza ( informacyjna ) – prowadzenie badania aby poznac rzeczywistosc, bada stan zycia spolecznego
b) wychowcza - stosunki miedzy grupami , co dzieje się w zakladzie , spoleczenstwie , pokazywanie norm, informacje wplywaja na nasze zachowania
c) inzynieri spolecznej- wplywanie na nasze dzialania ( np. strajk ) , dzialanie posluszne wedle woli osoby , która stosuje odpowiednie dzialania

Funkcje Badań Socjologii Pracy:

1) poznawcza :
- opisowa , jaki stan rzeczywistosci, stan istniejacy
- wyjasniajaca, dlaczego mamy konflikty, dlaczego przyczyny, dlaczego produkcja spadla ( wzgledy spoleczne ) skutki – - – - konfliktow( negatywne i pozytywne)

2) praktyczna ( badawcza ) :
- diagnoza, jaki stan
- prognostyczna, co będzie w przyszlosci
- socjotechniczna, wplywanie na dzialania spoleczne , podpowiadanie
- humanistyczna ( wychowawcza )

Czym Jest Praca w Ujęciu Socjologicznym?
Uzywajac okreslenia “praca” , należy pamietac , ze jest to nazwa wieloznaczna , uzywana w jezyku potocznym i w nauce w roznych znaczeniach:

- fizyki
- biologii
- prakseologii
- ekonomii

Praca w Ujęciu Socjologii- to kazda celowa czynność spolecznie uzyteczna lub spolecznie doniosla, zapewniajaca okreslona pozycje w spoleczenstwie. Oznacza to, ze nie kazda czynność jest praca w zanaczeniu socjologicznym, chociazby pociagala za soba znaczny wysilek fizyczny. Pozycja spoleczna to miejsce jakie każdy z nas zajmuje w strukturze spolecznej. Socjologowie analizuja prace, zwracajac uwage na nastepujace momenty: jako czynność spoleczna – praca jest czynnocia spoleczna, tzn. jej przygotowanie ( ustalenie celow, srodkow i metod wykonywania) oraz jej tok realizacji, chociazby nawet dotyczyly skrajnie indywidualnych potrzeb jednostki , wywieraja wplyw na dazenia, postawy interesy grup do których jednostka należy. Jako zaspokajanie potrzeb- jest prowadzona w celu ich zaspokajania ( biologicznych, ekonom., kulturalnych ) lecz potrzeby te okreslane sa przez strukture i kulture grup do których jednostka należy Jako wyznaczona struktura grupy- zarówno srodki realizacji celow pracy , jak i metody poslugiwania się nimi , niezaleznie od rodzaju potrzeb jakie maja zaspokoic , sa wyznaczone przez strukture i kulture grup do których jednostka należy Jako wymog wspolpracy- niezbedna do realizacji wiekszosci wykonywanych zadan jest wspolpraca wielu jednostek i grup rozproszonych w czasie i przestrzeni – planowa wspolpraca, koordynacj wysilkow i kierowania przebiegiem ich czynnosci.

Metody Badań:
Do najczesciej stosowanych metod badania socjologii pracy zaliczamy:
- obserwacje
- wywiad
- ankiete
- pomiar socjometryczny
- testy
- metody mieszane i posrednie

Read More »

Buy Us a Coffee

Comments(2)

.:: Zbiorowości Społeczne ::.

Grupa społeczna (wg. Szczepańskiego) to pewna ilość osób (min. 3) powiązanych systemem stosunków uregulowanych przez instytucje, posiadających wspólne wartości i oddzielonych od innych zbiorowości wyraźną zasadą odrębności.

Cechy grupy społecznej:

a) Organizacja wewnętrzna – może mieć formalny i nieformalny charakter. Jest to system instytucji, form kontroli i zachowań.
b) Wspólne wartości – materialny i niematerialny charakter.
c) Zasada odrębności
d) Poczucie wspólności. To kryterium ma charakter subiektywny – świadomość ?my”.
Inne cechy:
e) Trwałość – nawet wówczas, gdy członkowie są rozproszeni i nie wchodzą ze sobą w danym momencie w interakcje, to grupa nadal istnieje.
f) Zasada identyfikacji członków – zdawanie sobie sprawy z przynależności do grupy i swojej odrębności od innych grup.
g) Zasada rekrutacji nowych członków
h) Cele i zadania
i) Statusy i role
j) Mechanizmy kontroli zachowań

Kręgi społeczne:
Kręgi społeczne – zespoły osób stykające się stale i utrzymujące stałe styczności osobiste, lecz nie posiadające wyraźnej odrębności, ani wykształconej organizacji wewnętrznej. W mniejszym stopniu spełnia również funkcje kontrolne i regulacyjne.

Rodzaje kręgów:
- przyjacielskie
- koleżeńskie
- stycznościowe

Społeczności lub wspólnoty:
Są to zbiorowości terytorialne, w ramach których członkowie zaspokajają swoje potrzeby; co sprawia że mogą one być względnie samowystarczalne, nawet względnie wyizolowane.

Zbiorowości oparte na wspólnej kulturze:
Naród, lud, plemię.

Zbiorowości oparte na podobieństwie zachowań:
Relacje w ich obrębie są silnie zabarwione emocjonalnie: zbiorowisko, tłum, audytorium
Pary i dwójki:
Taaak…

Podział grup społecznych:

Kryterium:

Wielkość i struktura:

a) Małe – składają się wyłącznie z członków i nie posiadają podgrup.
b) Duże – takie, które nie wchodzą już jako części składowe w skład jeszcze większych grup.

Typ więzi występujących w grupie:

a) Pierwotne – więź ma charakter osobisty i emocjonalnie zabarwiony.

b) Wtórne – więź wynika ze styczności rzeczowej i oparta jest na interesie.

Występowanie kontroli instytucjonalnej:

a) Formalne
b) Nieformalne

Pozycja zajmowana w społeczeństwie:
Klasy społeczne
Grupy tworzone w celu osiągania celów – grupy celowe:
Grupy celowe zorganizowane są planowo. Cechuje je więź sformalizowana – np. partie polityczne, przedsiębiorstwa ekonomiczne, zrzeszenia, stowarzyszenia.

a) Przymusowe – powoływane na mocy prawa i przymusu. np. szkoła lub armia.

b) Dobrowolne – mogą się rozwiązać decyzją większości członków. Innymi cechami grup celowych są: rozbudowana organizacja, uczestnictwo o charakterze kontraktowym, impersonalność (tendencja do załatwiania spraw służbowych niezależnie od osobistych postaw i uprzedzeń), pojawia się grupa dyrektorów i menedżerów, którzy monopolizują dostęp do informacji i często zaczynają działać w swoim własnym interesie – zjawisko odrywania się centralnego kierownictwa od grup członkowskich.

Imperatyw organizacyjny: tendencją w obrębie grup celowych jest dążenie do koncentracji, koordynacji i centralizacji, dążenie do specjalizacji i rozbudowy przepisów regulujących działanie. “Żelazne prawo oligarchii” – tendencja do monopolizacji. Grupami celowymi i ich funkcjonowaniem zajmuje się dziedzina badań zwana “socjologią organizacji”. Grupy celowe to inaczej organizacje.

Struktura Społeczna
i nierówności społeczne w ujęciu Piotra Sztompki
Struktura społeczne istnieje na każdym poziomie rzeczywistości społecznej.
Anthony Giddens:

(1) Struktura społeczna to organizacja stosunków społecznych -

(2) Uporządkowanie elementów społecznych;

(3) Spójne – mniej lub bardziej – regularności.

(4) Określony wzór działania (funkcjonowania);

(5) Głębokie, leżące u podstaw uwarunkowania,

(6) Właściwości systemu,

(7) Uporządkowanie elementów, które determinują zróżnicowanie i

(8) Relacje między grupami i jednostkami, które znajdują wyraz w ich zachowaniu.”

Życie społeczne – kategoria opisowa, empiryczne. Życie społeczne odnosi się do zjawisk obserwowalnych.
Struktura społeczna – kategoria idealna, opisowa, abstrakcyjna.
4 idee zawarte w w/w definicjach struktury społecznej:
1+2 – idea relacji: mówimy o zależnościach.
3+4 – idea regularności: mówimy o trwałości, powtarzalności.
5+6 – idea ukrytego wymiaru.
6+7 – idea determinizmu: struktura społeczna determinuje zjawiska empiryczne.

4 podstawowe wymiary str. społecznej – wymiar “makro”:

1. Normatywny – powiązana sieć norm, wartości i instytucji – “co być powinno”. Przekonania ludzi, które tłumaczą ich zachowania.

2. Idealny -powiązania idei, przekonań i wizji; świadomość społeczna.

3. Interakcyjny – wymiar organizacyjny. Typowa dla każdej zbiorowości sieć powiązań, działań i interakcji.

4. Interesy – wymiar szans życiowych; rozkład dostępu do dóbr uznawanych za pożądane.

Read More »

Buy Us a Coffee

Comments(0)

.:: Ujęcia Osobowości ::.

Kohlberg: Stadia rozwoju moralnego

1) stadium prekonwencjonalne - jest zawężone do systemu kar i nagród. Odniesieniem są indywidualne konsekwencje.

2) stadium konwencjonalne – dziecko odróżnia normy prawne od moralnych. Wybiera to, co korzystne dla wszystkich.

3) stadium postkonwencjonalne - rozwija się poczucie względności; Prawo ocenia pod kątem zgodności z normami moralnymi. Najwyższą moralną wartością staje się ludzkie życie Można przytoczyć tutaj przykład dziecka, które musiało dokonać prostych ocen wartościujących postępek człowieka, który ukradł lekarstwo dla swej chorej żony. W stadium konwencjonalnym dziecko wie jedynie “że nie wolno kraść”, później potrafi już sobie zrelatywizować konsekwencje i wartości. Wzajemne relacje między społeczeństwem a jednostką są sprzężeniem zwrotnym, określony typ społeczeństwa wytwarza określone osobowości, które z kolei wpływają na funkcjonowanie społeczeństwa.
Osobowością zajmują się dwie dyscypliny:

1) Psychologia osobowości – geneza, typologia, istota osobowości.
2) Psychologia społeczna – rozpatruje wpływ socjalizacji na rozwój osobowości.

Osobowość jest ujmowana w trzech wymiarach:
Metafizycznym: ujęcie idealistyczne duszy; dusza to osoba.
Normatywnym: osobowość jest wzorem, ogółem cech pożądanych.
Empirycznym: fizyczne, psychiczne cechy tworzące swoistą całość, zróżnicowaną indywidualnie pod względem funkcji i struktury. Wzajemne relacje między osobowością, a społeczeństwem.
Jednostka Społeczeństwo
Osobowość Zbiorowość

1) Zależności statystyczne – osobowość modalna = osobowość podstawowa (R. Linton) – w pewnych grupach ze szczególną częstotliwością występują określone zespoły cech.

2) Zależności genetyczne - poszukuje się genezy osobowości w określonych zbiorowościach. Osobowość jest wytworem grupowych doświadczeń.

3) Zależności funkcjonalne – poszukuje się przyczyn adaptacji społecznej, bądź też jej braku w osobowości społecznej.

4) Zależności strukturalne – na podstawie analizy kultury, można wnioskować o konfiguracjach cech osobowości.

5) Zależności relacyjne - istnieje dynamika relacji między jednostką a społeczeństwem, osobowość nie jest tylko przymiotem, ale także podmiotem.

W socjologii wyróżnia się trzy zasadnicze ujęcia osobowości:

1. Kulturalistyczna teoria osobowości - typ osobowości zdeterminowany jest kulturowo. Osobowość jest aspektem subiektywnym kultury. Kultura jest subiektywnym aspektem osobowości. Teoria kulturalistyczna studiuje zależności strukturalne. (R.Benedict i M.Mead)

2. Strukturalno – funkcjonalna teoria osobowości – typ osobowości uwarunkowany jest strukturą społeczną. Jest to najczęściej ujęcia makrosystemowe. System tworzy osobowość, osobowość reprodukuje system: zależności statystyczne, genetyczne, funkcjonalne.

3. Interakcyjna teoria osobowości - bada uwarunkowania mikrosystemowe osobowości – powstanie, rozwój i zmiana osobowości w zależności od interakcji społecznej.
Typologie osobowości – trzy orientacje
Biologiczne – pochodzenie biologiczne osobowości.
biospołeczne
socjologiczne – społeczne pochodzenie osób.

Podział ten jest wyznaczony tym, czy bardziej uznajemy determinizm biologiczny, czy społeczny.

Read More »

Buy Us a Coffee

Comments(0)