SOCJOLOGIA.XMC.PL

Nauka Praca Religia Kultura Sztuka Opinia Publiczna Cechy

.:: Podmiotowość Cechy Typy ::.

Pojęcie podmiotowości stało się modne w socjologii stosunkowo niedawno. Jest to związane ze zmianami systemowymi jakie zaszły w Polsce w ostatnich latach. Pojęciem podmiotowości posługują się te kierunki filozoficzne, które kładą nacisk na wolność, kreatywność, dezalienację. Podmiotowość to przeciwieństwo reifikacji – urzeczowienia. W psychologii pojęcie podmiotowości jest antytezą behawioryzmu. W naukach politycznych podmiotowość to przeciwieństwo manipulacji, ubezwłasnowolnienia itp. W politologii zaś jest to symbol samorządności, autonomii, swobody działania itp.
W socjologii podmiotowość to aktywny wpływ działań ludzkich na kształt struktury społecznej. Pierwszoplanową rolę przypisuje się działaniu. W socjologii mówimy o podmiotowości jednostek, ruchów społecznych, mas i klas społecznych. Każdy z tych podmiotów ma zdolność wywierania wpływu na otoczenie.

Podmiotowość społeczeństwa – podatność struktur społecznych na wpływy (elastyczność, reformowalność, plastyczność).
Przyjęcie teorii podmiotowości w socjologii wznosi trzy opozycje:

1. między czynnikami subiektywnymi, a obiektywnymi,

2. między mikro – a makrostrukturą,

3. między społeczeństwem, a jednostką,

Polskim socjologiem, który próbował określić zagadnienia dialektycznej teorii podmiotowości jest Piotr Sztompka.
Główne tezy dialektycznej teorii podmiotowości:

1. Działania i struktury wzajemnie na siebie wpływają.

2. Relacje działania struktury mają charakter:
Temporalny

Read More »

Buy Us a Coffee

Comments(0)

.:: Tożsamość Społeczna w Ujęciu Socjologicznym ::.

Tożsamość społeczna – to sposób doświadczania siebie przez aktora społecznego. Jest to układ autodefinicji tegoż aktora; zbiór wyobrażeń, sądów, przekonań, które jednostka konstruuje wokół siebie. Poliformizm zjawiska, tzn. jednostka myśli o sobie na tysiące sposobów – “ja” może oznaczać wiele rzeczy. Pojęcie tożsamości w mowie potocznej jest inaczej definiowane.

Jakie cechy składają się na tożsamość?
Aspekt dynamiczny tożsamości – Pojęcie tożsamości wskazuje na kontynuowanie w czasie pewnych cech osobowości. Mimo zmian jednostka pozostaje cały czas tym samym. Aspekt ten widać szczególnie silnie u Eriksona – “identyczność jaźni” jako trwałość pozostawania tym samym.

Aspekt strukturalny tożsamości – bycie kimś może być pojmowane jako identyfikacja, oraz jako identyzacja (ujednostkowienie – traktujemy siebie jako byt niepowtarzalny i jednostkowy). Tożsamość jest rezultatem przyjęcia pewnych cech od innych.

W wyniku identyfikacji ? powstaje tożsamość społeczna, czyli opis siebie w kategoriach społecznych.
W wyniku identyzacji ? powstaje koncepcja siebie, efekt refleksji jednostki, osobistych doświadczeń, definiowanie siebie w kategoriach ról społecznych.
- Identyfikacja – “my” – “nie my”
- Identyzacja – “ja” – “nie ja”

Ralph Turner wyróżnił:
Obraz siebie – fotografia postrzeżeniowa. Wizerunek własnej osoby w pewnym momencie.
Koncepcję siebie – zmienia się powoli i występuje w niej dążenie do spójności.
Seria obrazów siebie składa się w dłuższej perspektywie na koncepcję siebie. Mamy zatem jaźń sytuacyjną – postrzeganie siebie w danym momencie i jaźń biograficzną – względnie trwały i niezmienny zespół przeświadczeń i opinii jednostki o samej sobie.

Metody badania tożsamości jednostki:
Test dwudziestu stwierdzeń (TST – Twenty Statements Test). Technika ta polega na tym, że respondent ma dać 20 numerowanych odpowiedzi na pytanie “kim się jest”. Istotne są dla badań psychiatrycznych (np. zaburzenia tożsamości) i jako metoda badania stopnia adaptacji (np. mniejszości etnicznych).
Istnieją różne sposoby analizowania treści kwestionariuszy TST:

Schemat Gordona – osiem kategorii opisywania samych siebie:

1.Charakterystyki przypisane – płeć, wiek, narodowość itp.

2.Role i przynależności społeczne – pokrewieństwo, otoczenie rówieśnicze, funkcje pełnione, role zawodowe.

3.Identyfikacje abstrakcyjne – przekonania światopoglądowe, rozbudowania definicji roli.

4.Zainteresowania i czynności z nimi związane.

5.Odniesienie do materialnego posiadania

6.Cztery całościowe oceny jaźni:
- Moralna wartość
- Poczucie samodeterminacji
- Poczucie kompetencji
- Poczucie integracji

7.Charakterystyki personalne:
- Styl
- Życie psychiczne

8.właściwości genetyczne zewnętrzne
- oceny innych
- odniesienia sytuacyjne (“inni uważają mnie za…” itp.)

Read More »

Buy Us a Coffee

Comments(0)